comments 2

Introductieartikel

New Planning Collective is een nieuw blog over ruimtelijke ordening en planologie. Wij zijn een drietal startende planologen, afkomstig van de Universiteit Utrecht. Met dit blog kunnen we actief nadenken over onze visie en de rol van de planoloog in een vakgebied dat in verandering is.

Het is immers een ongelooflijk boeiende tijd waarin de ruimtelijke ordening zichzelf opnieuw moet uitvinden. De Woningwet uit 1901, en daarmee de start van de overheidsbemoeienis in de ruimtelijke ontwikkeling, is feitelijk de laatste innovatie van het vakgebied geweest. Hoewel aanpassing van de Woningwet aanstaande is, is de planologie gebaseerd geweest op de uitgangspunten van de Moderne samenleving, met maakbaarheid als belangrijkste ideaal. Veranderingen waren vooral adaptaties van de Moderne planologie, geen grote transities. De innovatiekracht van de ruimtelijke ordening is de afgelopen decennia nihil geweest. Echter, er lijkt nu een kentering in gang te zijn gezet, mede als gevolg van de meest diepe economische crisis sinds de jaren dertig.

[quote style=”boxed”]Het is immers een ongelooflijk boeiende tijd waarin de ruimtelijke ordening zichzelf opnieuw moet uitvinden.[/quote]

De ontwikkelingen volgen elkaar in hoog tempo op. Complete ministeries verdwijnen, wetten worden sneller aangepast dan ze geschreven kunnen worden en niet langer sturen de overheid, bouwwereld en corporaties exclusief de ruimtelijke ontwikkeling. Toch is dit niet het enige wat veranderd: de hele samenleving kantelt. Zo’n transitie heeft gevolgen voor de inrichting van de maatschappij en veranderd complete politieke, publieke, maatschappelijke en economische stelsels. Bestaande normen en waarden veranderen. Een transitie is een langlopend proces waarvan enkel de stip aan de horizon zichtbaar is. Vraag is dan ook waar we uitkomen (zie ook: Rotmans, 2012).

Trends en hypes beheersen de ruimtelijke ordening op dit moment. Denk aan zelforganisatie, pop-upstores, zelfbouw, CPO en organische ontwikkeling. De fundamentele vraag is of deze ontwikkelingen wel elke groep in de samenleving bereikt. Is hier daadwerkelijk een democratiseringsproces van de ruimtelijke ordening gestart of zijn het vooral speeltjes van de elite en bevordert het juist de segregatie tussen bevolkingsgroepen op het gebied van inkomen, opleiding en etniciteit? Kortom, moet de overheid nog opkomen voor de zwakkere groepen in de samenleving en moet de ruimtelijke ordening nog wel gestuurd worden?

Deze ontwikkelingen vinden hierbij plaats in een veranderende omgeving, omdat demografische en economische groei niet meer vanzelfsprekend lijkt te zijn. Dit heeft onherroepelijk gevolgen voor de ruimtelijke ordening, die in belangrijke mate wordt beïnvloedt door het mantra van groei. Wat heeft het gedachtegoed van de compacte stad nog voor nut als de groei stagneert? Welke rol heeft de planoloog, nu we de VINEX-wijk niet langer als een grasmat kunnen uitrollen? Hoe belangrijk is het bestemmingsplan als ruggengraat, als het tempo van (fysieke) verandering afneemt?

[quote style=”boxed”]Wat zijn de kernwaarden van de ruimtelijke ordening en planologie?[/quote]

Dergelijke vragen en thema’s worden in dit blog behandeld, bijvoorbeeld in een essayvorm, een column, aan de hand van nieuwsberichten of via het reviewen van een boek.Onze toegankelijke essays en blogs gaan in op onze achterliggende filosofische uitgangspunten van de planoloog, die tot uiting komen in de eerste drie blogs. Namelijk, de sterk veranderende omgeving van de planoloog, het publieke belang die de planoloog moet dienen en ten slotte de ethiek die de planoloog moet hanteren bij zijn of haar werk. Wij kijken vanaf een afstand voorbij de waan van de dag met onderbouwde realistische kritische beschouwingen op huidige ontwikkelingen, zijn gericht op de lange termijn, maar met een oog voor de basis: wat zijn de kernwaarden van de ruimtelijke ordening en planologie? Schrijven over deze onderwerpen helpt ons om onze visie te verscherpen. U kunt ons helpen met opbouwende suggesties.

Wij wensen u ten slotte veel leesplezier en kijken uit naar de reacties op ons initiatief!

Sander van Lent

Roy Slegtenhorst

Martijn Tabak

 

Rotmans,  J. 2012. In het oog van de orkaan. Nederland in transitie. Uitgeverij Aeneas. http://www.nederlandintransitie.nl

2 Comments

    • Martijn Tabak

      Dag Herbert,

      Je hebt helemaal gelijk dat de spelling nog wat extra aandacht nosig heeft. We moeten nog wat puntjes op de i zetten (o.a. de twitterfeed is niet geheel stabiel en reacties blijken ook eerst goedgekeurd te moeten worden zie ik nu).

Leave a Reply